Jesteś już użytkownikiem programów LEX?

KE zarzuca Polsce brak implementacji 4 dyrektyw

26 września 2022

W ubiegłą środę, 21 września, Komisja Europejska przyjęła pakiet decyzji dotyczących uchybień zobowiązaniom państw członkowskich w związku z brakiem powiadomienia przez nie o środkach podjętych w celu transpozycji unijnych dyrektyw do prawa krajowego. Cztery z tych decyzji dotyczy Polski. Chodzi o przepisy dotyczące prawa pracy i prawa spółek.

Wszystkie opisane niżej sprawy, w których zapadły środowe decyzje, dotyczą fazy administracyjnej postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego, w której mamy do czynienia ze sformalizowanym dialogiem między Komisją a państwem członkowskim, a konkretnie I etapu tej fazy, czyli skierowania przez Komisję do danego państwa UE prośby o informacje („wezwania do usunięcia uchybienia”), na którą państwo to musi udzielić odpowiedzi w ciągu dwóch miesięcy. Jeżeli Komisja uzna odpowiedź za niezadowalającą i stwierdzi, że dany kraj nie spełnia swoich zobowiązań wynikających z unijnego prawa, może wystosować formalne wezwanie do zapewnienia zgodności z prawem UE (tzw. "uzasadnioną opinię") i poinformowania Komisji o środkach podjętych w celu zastosowania się do jej wezwania w określonym terminie. W razie niezapewnienia przez państwo członkowskie zgodności z prawem UE, Komisja może zadecydować o skierowaniu sprawy do Trybunału Sprawiedliwości.

1. Prawo pracy

Dyrektywa 2019/1152 w sprawie przejrzystych i przewidywalnych warunków pracy

Dyrektywa w sprawie przejrzystych i przewidywalnych warunków pracy gwarantuje pracownikom m.in. prawo do większej przewidywalności w zakresie przydziału pracy i czasu pracy. Pracownikom przyznano również prawo do otrzymywania w odpowiednim czasie pełniejszych informacji na temat istotnych aspektów ich pracy, takich jak miejsce pracy i wynagrodzenie. Z nowych przepisów mają skorzystać w szczególności pracownicy zatrudnieni w niepewnych formach zatrudnienia. Termin pełnej transpozycji dyrektywy do prawa krajowego minął 1 sierpnia 2022 r.

Równowaga między życiem zawodowym a prywatnym rodziców i opiekunów

Dyrektywa 2019/1158 w sprawie równowagi między życiem zawodowym a prywatnym ma na celu zapewnienie równości w uczestnictwie w rynku pracy poprzez zachęcanie do równego podziału obowiązków związanych z opieką między rodzicami. Wprowadziła ona urlop ojcowski, zapewniając ojcom/drugim rodzicom prawo do skorzystania z co najmniej dziesięciu dni roboczych urlopu ojcowskiego w okolicach narodzin dziecka. W dyrektywie ustanowiono również minimalny wymiar urlopu rodzicielskiego wynoszący cztery miesiące, przy czym co najmniej dwa z czterech miesięcy nie mogą być przenoszone z jednego rodzica na drugiego. Zgodnie z nowymi przepisami każdy pracownik ma pięć dni roboczych rocznie urlopu opiekuńczego zapewniającego osobistą opiekę lub wsparcie krewnemu lub osobie mieszkającej w tym samym gospodarstwie domowym, a wszyscy pracujący rodzice i opiekunowie dzieci w wieku do co najmniej ośmiu lat mają prawo do wnioskowania o elastyczną organizację pracy. Termin transpozycji dyrektywy upłynął 2 sierpnia 2022 r.

2. Prawo spółek

Usprawnienie przepisów dotyczących przedsiębiorstw w zakresie narzędzi i procesów cyfrowych

Dyrektywa 2019/1151 zmienia dyrektywę 2017/1132 w sprawie niektórych aspektów prawa spółek w zakresie przepisów dotyczących wykorzystania narzędzi i procesów cyfrowych w prawie spółek. Zobowiązuje ona państwa członkowskie do wprowadzenia w pełni internetowych procedur tworzenia niektórych rodzajów spółek i rejestracji oddziałów transgranicznych oraz w pełni internetowego składania dokumentów w rejestrach przedsiębiorstw. Udostępniono w niej również bezpłatnie więcej danych dotyczących spółek z rejestrów przedsiębiorstw za pośrednictwem systemu integracji rejestrów przedsiębiorstw. Ogólny termin transpozycji tej dyrektywy przez państwa członkowskie upłynął 1 sierpnia 2021 r., ale Polska skorzystała z przewidzianej w dyrektywie możliwości przedłużenia okresu transpozycji o jeden rok, tj. do 1 sierpnia 2022 r.

Druga szansa dla przedsiębiorców: pomoc w zapobieganiu upadłości i ułatwienie dostępu do finansowania

W dyrektywie 2019/1023 o restrukturyzacji i upadłości ustanowiono szereg przepisów, których celem jest wczesne zapobieganie upadłości i stworzenie zdrowego otoczenia dla niewypłacalnych przedsiębiorców, aby mogli stanąć na nogi. Nowe przepisy stwarzają warunki dla rentownych przedsiębiorstw w trudnej sytuacji finansowej do wczesnej restrukturyzacji w celu uniknięcia upadłości. Zgodnie z postanowieniami dyrektywy uczciwi niewypłacalni przedsiębiorcy będą mieli lepszy dostęp do finansowania, a ich długi zostaną całkowicie umorzone po trzech latach. Ponadto nowe przepisy zwiększą skuteczność postępowań upadłościowych poprzez harmonizację niektórych przepisów dotyczących sądów i syndyków masy upadłościowej, a także wykorzystania środków komunikacji elektronicznej. Termin transpozycji dyrektywy upłynął 17 lipca 2022 r.

KE zarzuca Polsce brak implementacji 4 dyrektyw
Rafał Bujalski

product manager LEX Prawo Europejskie