Nowe rozporządzenie w sprawie detergentów

Nowe unijne rozporządzenie w sprawie detergentów gruntownie zmienia zasady funkcjonowania rynku tych produktów. Obejmuje nie tylko klasyczne produkty chemiczne, lecz także nowe kategorie, w tym detergenty z mikroorganizmami. Kluczową rolę odgrywają również biodegradowalność i cyfryzacja.

1. Zmiana definicji detergentu

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2026/405 wprowadza nową, funkcjonalną definicję detergentu, która odchodzi od wyłącznie chemicznego kryterium składu. Detergentem jest obecnie nie tylko produkt zawierający środki powierzchniowo czynne, lecz także produkt, który zawiera mikroorganizmy, jeżeli jego celem jest czyszczenie lub wspieranie tego procesu. Jako detergenty mogą również zostać uznane produkty uzupełniające pranie, które dotychczas nie były traktowane jako detergenty, w tym dodatki zapachowe czy preparaty wzmacniające skuteczność prania.

Z perspektywy stosowania przepisów wymagać to będzie analizy funkcji produktu, a nie ograniczania się wyłącznie do analizy jego składu. Dla firm oznacza to zwiększoną niepewność interpretacyjną, szczególnie na początku stosowania nowej regulacji.

2. Rozszerzenie zakresu obowiązku biodegradowalności

Jednym z kluczowych elementów rozporządzenia jest znaczące rozszerzenie obowiązku biodegradowalności. Nadal obejmuje on środki powierzchniowo czynne, jednak nowe przepisy stopniowo rozciągają te wymogi na kolejne grupy składników detergentów. W pierwszym etapie obowiązek biodegradowalności zostanie nałożony na powłoki i polimery stosowane m.in. w kapsułkach detergentowych, a w kolejnym – na inne substancje organiczne dodawane do produktów w istotnych ilościach.

Zmiany te mają istotny wymiar środowiskowy i wymuszą na producentach szersze spojrzenie na całe składy produktów, a nie tylko na klasyczne surfaktanty. Dla wielu firm oznacza to konieczność reformulacji produktów, przeprowadzenia dodatkowych badań oraz ścisłej współpracy z dostawcami surowców. Prawodawca przewidział jednak wyłączenia, m.in. dla niektórych substancji o charakterze biobójczym, aby pogodzić ochronę środowiska z potrzebami zdrowia publicznego.

3. Detergenty zawierające mikroorganizmy

Nowe rozporządzenie po raz pierwszy kompleksowo reguluje detergenty oparte na mikroorganizmach, uznając je za kategorię produktów o odmiennym profilu ryzyka. Wprowadzono szczegółowe wymogi dotyczące identyfikacji i charakterystyki mikroorganizmów, ich bezpieczeństwa, badań, etykietowania oraz dokumentacji.

Mikroorganizmy muszą być ściśle oznaczone co do rodzaju, gatunku i szczepu, należeć do zbioru międzynarodowego organu depozytowego albo być w takim zbiorze zdeponowane oraz - co szczególnie istotne - nie mogą być zmodyfikowane genetycznie. Rozporządzenie ustanawia również minimalne poziomy żywotności mikroorganizmów i wymogi dotyczące trwałości produktu. W praktyce producentów czeka więc konieczność prowadzenia długoterminowych badań i dostosowania procesów logistycznych.

4. Cyfrowy paszport produktu

Rozporządzenie wprowadza także cyfrowy paszport produktu. Ma on zapewnić łatwy dostęp do kluczowych informacji o detergencie w formie elektronicznej, np. za pomocą kodu QR. Paszport obejmie m.in.:

• dane identyfikacyjne produktu,
• informacje o producencie,
• deklarację zgodności UE,
• dane o składnikach oraz
• powiązania z dokumentacją techniczną.

Choć szczegóły techniczne zostaną doprecyzowane w aktach wykonawczych, już dziś wiadomo, że wdrożenie cyfrowego paszportu będzie dla firm przede wszystkim wyzwaniem organizacyjnym. Wymaga ono uporządkowania danych, współpracy wielu działów i zapewnienia bieżącej aktualizacji informacji przy każdej zmianie produktu. Cyfryzacja staje się tym samym integralnym elementem zgodności regulacyjnej na rynku detergentów.

Rafał Bujalski | Senior Product Manager LEX Prawo Europejskie

Zobacz więcej artykułów o prawie europejskim

Tagi:
• LEX Prawo Europejskie