Jak zostać komornikiem sądowym? Aplikacja komornicza w pigułce
Coraz więcej absolwentów prawa szuka alternatywy dla aplikacji adwokackiej i radcowskiej. Jedną z mniej oczywistych ścieżek zawodowych jest aplikacja komornicza. Od wyników egzaminu wstępnego zależy możliwość rozpoczęcia szkolenia, a później wykonywania zawodu zaufania publicznego. Z tego artykułu dowiesz się, kto może zostać aplikantem komorniczym, jak wygląda egzamin, ile kosztuje aplikacja oraz jakie kompetencje są potrzebne w codziennej pracy komornika.
Aplikacja komornicza przez wielu nazywana jest "tą kameralną". Fakt, że nie jest ona tak popularna jak aplikacja radcowska czy adwokacka dla wielu jest zaletą, chociaż profil wykonywanego później zawodu może wymagać posiadania nerwów ze stali. Co jednak zrobić, żeby po studiach dostać się na aplikację i zostać komornikiem sądowym?
Kim jest komornik sądowy i czym się zajmuje?
Głównym zadaniem komornika sądowego jest wykonywanie czynności w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym. Działa w tym zakresie jako organ władzy publicznej, przy okazji będąc funkcjonariuszem publicznym. W związku z tym podlega on nadzorowi sądu i prezesa odpowiedniego sądu rejonowego.
Komornik sądowy z zasady wykonuje czynności osobiście (chociaż w niektórych przypadkach może zlecić dane działanie asesorowi komorniczemu). Zadania komornika to przede wszystkim wykonywanie orzeczeń sądowych (w sprawach zarówno o roszczenia pieniężne oraz niepieniężne), zabezpieczanie roszczeń oraz wykonywanie tytułów wykonawczych i egzekucyjnych. Katalog czynności jest oczywiście dużo szerszy, a całość znajduje się w ustawie o komornikach sądowych.
Kto może zostać aplikantem komorniczym
Aplikantem komorniczym może zostać osoba, która spełnia warunki określone w ustawie o komornikach sądowych. Najważniejszym z nich jest ukończenie studiów prawniczych i zdanie egzaminu wstępnego.
Kandydat na aplikację komorniczą powinien:
- być obywatelem Polski,
- posiadać pełną zdolność do czynności prawnych,
- być nieskazitelnego charakteru,
- nie być karanym za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe,
- nie być podejrzanym o przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego lub przestępstwo skarbowe,
- być absolwentem wyższych studiów prawniczych zakończonych uzyskaniem tytułu magistra,
- zdać egzamin wstępny i zakwalifikować się do przyjęcia na aplikację w ramach określonego limitu przyjęć.
Samo zdanie egzaminu nie gwarantuje przyjęcia na aplikację. O kolejności decyduje liczba uzyskanych punktów oraz obowiązujący limit miejsc.
Jak wygląda egzamin wstępny na aplikację komorniczą?
Egzamin wstępny organizowany jest raz w roku. Minister Sprawiedliwości zwykle wyznacza jego termin jesienią, w jedną z sobót. Zgłoszenie należy złożyć w jednej z siedzib komisji kwalifikacyjnych podanych w ogłoszeniu o egzaminie na stronie Ministerstwa Sprawiedliwości.
Kandydaci na aplikację komorniczą powinni zapoznać się z indywidualnym wykazem aktów prawnych, na podstawie których sprawdzona zostanie ich wiedza. Warto pamiętać, że egzamin ten różni się materiałem merytorycznym od egzaminu wstępnego na aplikację adwokacką, radcowską i notarialną.
Poza innym zestawem pytań, warunki techniczne pozostają te same. Egzamin wstępny składa się ze 150 pytań w formule ABC. By uzyskać wynik pozytywny należy zdobyć 100 poprawnych odpowiedzi. Więcej o egzaminie wstępnym i o tym, jak się do niego przygotować dowiesz się TUTAJ.
Dlaczego limit przyjęć na aplikację ma znaczenie?
Na aplikację komorniczą obowiązuje ustawowy limit przyjęć. W danym roku nie może on przekroczyć 15% ogółu liczby komorników roku poprzedniego.
Oznacza to, że nawet osoby z wynikiem pozytywnym mogą nie uzyskać wpisu na listę aplikantów. W praktyce znaczenie ma nie tylko próg zdawalności, ale również miejsce w rankingu kandydatów. Dla osób planujących tę ścieżkę zawodową oznacza to konieczność przygotowania się nie tylko do zaliczenia egzaminu, ale również do osiągnięcia wyniku pozwalającego znaleźć się w grupie kandydatów przyjmowanych na aplikację.
Jak przebiega aplikacja komornicza?
Aplikacja komornicza trwa 2 lata. Rozpoczyna się co roku 1 stycznia po dokonaniu wpisu na listę aplikantów oraz złożeniu ślubowania.
W ciągu tego czasu kandydaci zaznajamiają się z całokształtem pracy komornika tak, by móc wykonywać zawód należycie i samodzielnie. Poza wiedzą teoretyczną i praktyczną, uczą się zasad etyki zawodowej i odbywają szkolenie z działania sądownictwa powszechnego. Aplikację organizuje i prowadzi rada właściwej izby komorniczej na podstawie ogólnopolskiego ramowego programu aplikacji.
Ponadto aplikant komorniczy musi być zatrudniony przez komornika. Praktyczna nauka zawodu stanowi jeden z najważniejszych elementów całego procesu szkoleniowego.
Ile kosztuje aplikacja komornicza?
Wysokość opłaty rocznej za aplikację komorniczą wynosi 6500 złotych. W odróżnieniu od aplikacji adwokackiej czy radcowskiej, cena ta zmienia się co roku i jest ustalana w drodze rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości.
Przed rozpoczęciem aplikacji warto uwzględnić również inne potencjalne koszty:
- materiały dydaktyczne,
- komentarze i podręczniki,
- szkolenia dodatkowe,
- dojazdy na zajęcia organizowane przez izbę komorniczą.
Pamiętaj jednak, że jako aplikant masz darmowy dostęp do LEX Aplikant, w którym znajdziesz zawsze aktualne akty prawne. Dodatkowo LEX Aplikant zawiera materiały i opracowania ułatwiające naukę!
Jakie cechy charakteru przydają się w zawodzie komornika?
Czy są szczególne cechy charakteru, które przydają się przy wykonywaniu zawodu? Na to pytanie odpowiedział komornik sądowy Krzysztof Pluta w podcaście Prawo na Oko:
"Trzeba powiedzieć, że jesteśmy nieskazitelnego charakteru, bo to wynika z ustawy. Przede wszystkim trzeba być osobą taką wyważoną, spokojną. Mieć w sobie trochę empatii, bo nie można się kompletnie wyzbyć uczyć, jeśli prowadzi się tę egzekucję. Ale trzeba być też osobą stanowczą - wiedzieć, że za tobą stoi prawo. Postępować zgodnie z prawem! I uczciwość, przede wszystkim."
Całość rozmowy znajdziesz w Prawo na Oko.. Wszystkie odcinki dostępne są również dla użytkowników LEX Student, LEXOTEKA i LEX Aplikant.
Pamiętaj, że jako osoba wpisana na listę aplikantów masz możliwość bezpłatnego korzystania z LEX Aplikant!