Rafał Bujalski

Użytkownicy programu LEX od dawna mogą korzystać z angielsko-polskiego słownika prawniczego. Doceniają go szczególnie za to, że jest on regularnie wzbogacany o nowe treści. Najnowsze - lutowe - wydanie słownika zostało zaktualizowane zwłaszcza o hasła z zakresu prawa zabezpieczenia społecznego i pomocy społecznej.

Węgry wygrały we wtorek, 3 marca, spór z Komisją Europejską o zgodność z prawem UE progresywnego podatku obrotowego nakładanego m.in. na hipermarkety. Przed unijnym Trybunałem toczy się postępowanie w podobnej polskiej sprawie. Jak na szanse na polskie zwycięstwo zapatrują się różni eksperci?

Sprzeczność z porządkiem publicznym lub z dobrymi obyczajami to bezwzględne przeszkody rejestracji zarówno krajowych jak i unijnych znaków towarowych. W ciągu ostatnich trzech miesięcy Trybunał Sprawiedliwości UE wydał dwa ważne wyroki dotyczące tych przeszkód. Chociaż wyroki te mają wyłącznie unijny kontekst, to stanowić mogą też cenną wskazówkę interpretacyjną dla stosowania odpowiednich przepisów ustawy - Prawo własności przemysłowej.

Ubiegłoroczna nowa unijna dyrektywa rodzicielska ma polepszyć sytuację rodziców w pracy. Chociaż od jej uchwalenia minęło trochę czasu, to w Polsce, poza nielicznymi wyjątkami, nie doczekała się gruntownego omówienia. Tym bardziej na uwagę zasługuje jej analiza, której podjął się prof. Andrzej M. Świątkowski, powszechnie uznany autorytet z zakresu prawa pracy.

Zasady udzielania pomocy publicznej wciąż sprawiają przedsiębiorcom wiele trudności. Wynika to między innymi z przytłaczającej liczby przedmiotowych aktów prawa UE, interpretacji Komisji Europejskiej czy orzecznictwa unijnych sądów. Tymczasem na polskim rynku prawniczym nadal brakuje całościowych opracowań w tym zakresie.

W ostatnim czasie ukazało się kilka ciekawych orzeczeń Trybunał Sprawiedliwości UE ws. odszkodowań od linii lotniczych. Dwa z nich dotyczą często poruszanych przed TSUE spraw o odszkodowania za opóźnienie lub odwołanie lotu. Najbardziej interesujące jest jednak trzecie z orzeczeń dotyczące poparzenia kawą w samolocie.

W ostatnim czasie w prawie UE zaobserwować można trend w kierunku coraz większej ochrony konsumenta. Zdaniem naszego eksperta, taką tendencję podtrzymuje również świeżo opublikowana nowelizacja dyrektyw o prawach konsumenta i o nieuczciwych praktykach handlowych. Nowe przepisy powinny zacząć obowiązywać w Polsce od 28 maja 2022 r.

Wyroki Trybunału Sprawiedliwości UE mają istotny wpływ na wykładnię polskiego prawa. Nie inaczej jest w przypadku przepisów kodeksu postępowania karnego dotyczących stosowania europejskiego nakazu aresztowania. Zdaniem naszego eksperta warto zwrócić uwagę zwłaszcza na dwa ostatnie wyroki unijnego sądu.

14 grudnia weszło w życie rozporządzenie w sprawie kontroli urzędowych. Harmonizuje ono ramy prawne UE w zakresie ich organizacji w całym łańcuchu rolno-spożywczym. Zdaniem eksperta, niektóre zmiany mogą poddawać w wątpliwość zgodność z nowym rozporządzeniem lub zasadność utrzymania w mocy istniejących przepisów krajowych.

UE określiła nowe wymogi ostrożnościowe i rozwiązania nadzorcze dla firm inwestycyjnych. Opublikowane właśnie dyrektywa i rozporządzenie mają dostosować prawo do profilów ryzyka i modeli biznesowych firm. Nowe prawo powinno wpłynąć pozytywnie na zachowanie przez firmy inwestycyjne stabilności finansowej.

Październikowy wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE w sprawie Dziubak odbił się w Polsce szerokim echem. Z pozoru jasny w swoim rozstrzygnięciu, wzbudził jednak spory wśród polskich prawników, zwłaszcza tych, którzy reprezentują kredytobiorców i banki. O analizę orzeczenia zwróciliśmy się do prof. Waldemara Gontarskiego, który jako pierwszy w Polsce zwrócił uwagę na kluczowe znaczenie orzecznictwa TSUE dla polskich kredytów walutowych.

Dostępny w LEX-ie, prawniczy słownik angielsko-polski, umożliwia osobom nawet biegle znającym język, łatwiejsze i szybsze zapoznanie się z anglojęzycznymi dokumentami. Użytkownicy LEX-a doceniają go zwłaszcza czytając orzeczenia europejskie po angielsku. Najnowsze wydanie słownika obejmuje hasła z zakresu prawa spadkowego.

1 listopada weszła w życie umowa o przekazywaniu osób pomiędzy państwami UE a Islandią i Norwegią. Przepisy k.p.k. dotyczące europejskiego nakazu aresztowania (ENA) nie uwzględniają jednak tego zdarzenia w swojej treści. Czy oznacza to, że Polska nie może ścigać w trybie ENA osób ukrywających się w tych dwóch krajach?

Naturalne wody mineralne, wody źródlane i wody stołowe są objęte szczegółowymi regulacjami o znakowaniu żywności. Stosowanie tych regulacji powoduje jednak różne problemy. Najważniejsze z nich dotyczą: nazwy prawnej i handlowej, oznaczeń miejsca wydobycia i produkcji, zastosowanych procesów oraz informacji o właściwościach wody.

Dominuje przekonanie, że zakaz reklamowania usług medycznych jest zagadnieniem uregulowanym tylko w Kodeksie Etyki Lekarskiej i w ustawie o działalności leczniczej. Tymczasem zapomina się w ogóle o dyrektywie o handlu elektronicznym. Zdaniem ekspertów przepisy unijne wpływają w sposób znaczący zwłaszcza na zakaz reklamy on-line.

Od głośnego wyroku Trybunału Sprawiedliwości UE w sprawie Sądu Najwyższego (C-619/18) minęły już 3 miesiące. Póki co nie doczekał się on gruntownej analizy przez nasze środowisko prawnicze. Czy winne temu są wakacje? A może wszystko jest już jasne i nie ma potrzeby jego omawiania i oceny?

Do tego, że orzecznictwo unijne wpływa znacząco na rozwój prawa, nie trzeba już w Polsce chyba nikogo przekonywać. Nasi eksperci wybrali najważniejsze orzeczenia z najbardziej praktycznych jego dziedzin. Przeanalizowano wyroki dotyczące m.in. zamówień publicznych, ochrony środowiska, pomocy państwa, funduszy UE i prawa autorskiego.

Obowiązujące od 1 stycznia nowe przepisy Ordynacji podatkowej wprowadziły nakaz informowania o schematach podatkowych. Przepisy te stanowią implementację unijnej dyrektywy MDR. Pojawiają się jednak wątpliwości, czy nasz prawodawca wypełnił w tym zakresie minimalny standard harmonizacji i jakie skutki sytuacja ta niesie za sobą.

Zgodnie z niedawnym wyrokiem TSUE zarówno emitenci kart paliwowych jak i ich posiadacze nie mogą odliczać VAT od zakupionego paliwa. Orzeczenie zmusza do zweryfikowania przez strony podpisanych już umów i może prowadzić do kontroli takich umów przez organy podatkowe. Czy rozstrzyga jednak wszystkie wątpliwości?

Leasing zwrotny to coraz popularniejsza forma finansowania firm. Przedsiębiorcy doceniają go jako narzędzie zwiększające płynność finansową przedsiębiorstwa i uwalniające zamrożone aktywa. Wiele wątpliwości wzbudza jednak jego rozliczanie w ramach podatku VAT. Rozstrzygnąć je miał niedawny wyrok TSUE. Czy tak rzeczywiście się stało?